Proces edukacji fizycznej i jego prakseologiczne ogniwa

Analizując cele i funkcje wychowania fizycznego, musimy je jednocześnie odnieść do postawy i poglądów nauczyciela, którego działanie w dużej mierze jest związane nie tylko z po twierdzaniem w codziennym postępowaniu przyjętego systemu wartości, ale także z praktycznym i pragmatycznym spojrzeniem na życie. Urasta ono również do rangi wartości, do rangi kryterium oceny działalności: skuteczność tej oceny jest dla nauczyciela problemem wiodącym. Praktyczność, celowość i użyteczność procesu edukacyjnego, jego racjonalność i efektywność należy wiązać z prakseologią, która utożsamiana jest z ogólną teorią sprawnego działania. Elementy tego działania umownie nazywamy zasadami postępowania prakseologicznego lub ogniwami łańcucha prakseologicznego.

Cały proces edukacji, w tym edukacji fizycznej, to proces przebiegający według ogniw łańcucha prakseologicznego, ponieważ na wszystkich etapach ontogenezy działania sprawcze są podporządkowane zasadom tworzącym łańcuch skutecznego działania. Rozpoczynają go diagnoza i prognoza, będące podstawą programowania działań. Kolejne ogniwa skutecznego działania to realizacja i ocena osiągniętych wyników, w różnym stopniu odbiegające od założonych celów. Cały prakseologiczny model wychowania fizycznego przedstawił S. Strzyżewski. Autor omówił miejsce najistotniejszych elementów procesu edukacyjnego i jego metodyki w łańcuchu działania zorganizowanego. Wbrew jednak oczywistym uzasadnieniom i odwoływaniu się do teorii sprawnego działania prakseologiczny model całego wychowania pozostaje nadal modelem nominalnym.